Kısa özet
- Test, Go/No-Go adı verilen yöntemin ve psikolojide kullanılan SART görevinin çevrimiçi bir uyarlamasıdır.
- 3 rakamında basmak dürtüsel tepkiyi (komisyon hatası), diğer rakamları kaçırmak dikkat kaybını (omisyon hatası) gösterir.
- Ana puan, durulması gerekirken basma sayısının iki katı ile kaçırılan rakam sayısının toplamıdır; düşük puan daha iyidir.
Sürekli dikkat neden önemlidir?
Sürekli dikkat, uzun ve tekdüze görevlerde odağı koruyabilme becerisidir. Araç kullanmak, bir üretim hattını izlemek ya da uzun bir metni hatasız düzeltmek bu beceriye dayanır. Görev sıkıcılaştıkça zihin otomatik pilota geçer; parmaklar alışkanlıkla hareket etmeye devam ederken dikkat başka yere kayar. Bu test tam olarak o anı yakalamaya çalışır.
Rakamların büyük çoğunluğunda basmanız gerektiği için basma hareketi kısa sürede alışkanlığa dönüşür. Seyrek gelen 3 rakamında bu alışkanlığı durdurabilmek, dikkatin hâlâ görevde olduğunu gösterir.
Sonuç sayfasındaki değerler ne anlama gelir?
| Değer | Anlamı |
|---|---|
| Durulması gerekirken basma | 3 rakamında basılan sayısı; dürtüsellik ve otomatik pilot göstergesi. |
| Kaçırılan rakam | Basılması gerekirken basılmayan rakamlar; dikkat dalgınlığı göstergesi. |
| Ortalama tepki süresi | Doğru basışlarda rakamın görünmesinden basışa kadar geçen süre. |
| Ağırlıklı hata puanı | Durulması gerekirken basma sayısının iki katı ile kaçırılan rakam sayısının toplamı. |
Durulması gerekirken basma hatası daha anlamlı kabul edildiği için ana puanda iki kat ağırlıkla sayılır. Çok hızlı tepki süresi ile birlikte bu hatanın yüksek olması, hız için doğruluktan ödün verildiğini gösterir.
Hız ve doğruluk dengesi
Bu testte en sık görülen durum, kişinin hızlandıkça 3 rakamlarında da basmaya başlamasıdır. Biraz yavaşlamak durulması gerekirken basma hatasını belirgin şekilde azaltır, ancak çok yavaşlamak rakamları kaçırmanıza neden olur. İdeal strateji, her rakamı gerçekten görüp ardından basmaktır.
Sonucu etkileyen etkenler
- Uykusuzluk: Sürekli dikkat, uykusuzluktan en çok etkilenen bilişsel beceridir.
- Günün saati: Öğleden sonra ve gece geç saatlerde hatalar artma eğilimindedir.
- Ortam: Bildirimler ve gürültü dikkat dağılmasını artırır.
- Cihaz: Dokunmatik ekranda tepki süresi biraz daha uzun olduğu için karşılaştırma cihaz türüne göre ayrı yapılır.
Saha notu
Gönüllülerle yaptığımız denemelerde hataların çoğunun testin ikinci yarısında yoğunlaştığını gördük. İlk dakikada dikkatli olan kişiler bile sona doğru 3 rakamlarında basmaya başladı. Bu, testin kısa süresine rağmen sürekli dikkatteki düşüşü yakalayabildiğini gösteriyor. Klavyede boşluk tuşunu kullananlar, fareyle tıklayanlara göre daha düşük tepki süresi elde etti.
Sık sorulan sorular
Testte kaç tane 3 rakamı var?
Toplam 72 rakamın 8 tanesi 3 rakamıdır ve rastgele yerlere dağıtılmıştır.
Geç basarsam sayılır mı?
Her rakam için bir sonraki rakam görünene kadar basabilirsiniz. Bu süre geçerse rakam kaçırılmış sayılır.
Bu test DEHB tanısı koyar mı?
Hayır. Bu test eğlence ve öz farkındalık amaçlıdır. Dikkat eksikliği tanısı yalnızca uzman bir hekim tarafından kapsamlı değerlendirmeyle konulur.
Neden 3 rakamında durmak bu kadar zor?
Rakamların büyük çoğunluğunda bastığınız için basma hareketi otomatikleşir. Seyrek gelen durma sinyalinde bu otomatik hareketi bastırmak bilinçli dikkat gerektirir.
Telefonda ve bilgisayarda sonuçlar farklı mı?
Evet, dokunmatik ekranda tepki süresi genellikle daha uzundur. Bu yüzden yüzdelik diliminiz aynı cihaz türünü kullanan katılımcılarla karşılaştırılarak hesaplanır.
Diğer hafıza ve dikkat testleri
- Sayı Hafızası Testi: Kaç Rakamı Aklında Tutabilirsin?: Rakam dizilerini ileri ve ters sırayla hatırlayarak kısa süreli belleğinizi ölçün.
- Görsel Sıra Hafızası Testi (Corsi Blok Testi): Sırayla yanan kutuları aynı sırada tıklayarak uzamsal çalışma belleğinizi ölçün.
- Görsel Desen Hafızası Testi: Izgarada kısa süre yanan kareleri işaretleyerek görsel kısa süreli belleğinizi ölçün.
- Stroop Testi: Kelimeyi Değil Rengi Söyle: Kelimenin anlamını değil rengini seçerek dikkat bozucuya karşı direncinizi ölçün.
- Seçici Dikkat Testi: Kalabalıkta Hedefi Bul: Benzer şekiller arasında hedefi hızla bularak görsel tarama hızınızı ölçün.
- Tüm testleri paket halinde çözün ve hafıza ile dikkat için birleşik profilinizi görün.
Hazırlayan: Ramazan Yeşildal · Son güncelleme: